Τριήμερο Αγίου Πνεύματος: Καλοκαιρινοί προορισμοί για low budget αποδράσεις στη φύση

Οι λιακάδες του καλοκαιριού αποτελούν διαρκή πρόσκληση για εκδρομές στην ύπαιθρο – ακόμα και για όσους δεν διαθέτουν άπλετο χρόνο. Με το τριήμερο του Αγίου Πνεύματος να βρίσκεται πια προ των πυλών, υπάρχουν ορισμένοι προορισμοί σε αποστάσεις ιδιαίτερα κοντινές στη Θεσσαλονίκη, που συνδυάζουν την ομορφιά, την ποικιλομορφία και την προσιτότητα, χωρίς να υστερούν σε ποιότητα και εμπειρίες.

Γράφει η Ασημίνα Τούνα

Οι πρώτες ζεστές μέρες είναι αρκετές για να στρέψουν τον νου όλων όσων λατρεύουν τα ταξίδια και τις εκδρομές προς τις πρώτες δυνητικές αποδράσεις. Αν και οι Θεσσαλονικείς έχουμε σχεδόν ταυτίσει τα καλοκαίρια και τις εκδρομές μας με τις παραλίες της Χαλκιδικής, υπάρχουν κι άλλοι προορισμοί –ακόμα πιο κοντινοί– οι οποίοι παραμένουν δημοφιλείς μέσα στα χρόνια, όντας ιδανικοί για μια ημερήσια εκδρομή.

Με αφετηρία τη Θεσσαλονίκη μπορείς να βρεθείς σε πανέμορφα μέρη που κρύβουν μοναδικές εμπειρίες, φυσικές ομορφιές, ιστορία, γαστρονομικά διαμαντάκια και επιπλέον, δεν χρειάζεται να βάλεις βαθιά το χέρι στην τσέπη και – ευτυχώς – έχουμε όλες τις πληροφορίες για να κάνουμε την έρευνα αυτή λίγο πιο εύκολη.

Είτε προτιμάτε το βουνό, είτε τις λίμνες ή τη θάλασσα, η φυσική ομορφιά της Βόρειας Ελλάδας μπορεί να σας προσφέρει τα πάντα! Την ίδια στιγμή, οι προορισμοί που σας παρουσιάζουμε, συνδυάζουν πολύ καλές επιλογές διαμονής και φυσικά καλό φαγητό, κυρίως, όπως είναι λογικό, για τους φίλους της κρεατοφαγίας.

Μαζέψτε, λοιπόν, την παρέα ή την οικογένεια και αποδράστε για μία ημέρα ή για το Σαββατοκύριακο ενόψει του τριημέρου του Αγίου Πνεύματος και ταξιδέψτε σε σούπερ προορισμούς σε απόσταση αναπνοής από τη Θεσσαλονίκη. 

Λουτρά Πόζαρ

Πρόκειται για έναν αγαπημένο προορισμό των κατοίκων της Β. Ελλάδας. Η απόσταση από τη Θεσσαλονίκη υπολογίζεται στη 1μιση ώρα, επομένως είναι ένας προορισμός πολύ προσιτός και καθόλου κουραστικός. Τα διάσημα ιαματικά νερά σε συνδυασμό με το καταπράσινο τοπίο, δημιουργούν ένα σκηνικό ηρεμίας και ευεξίας. Μετά τη χαλάρωση στα λουτρά, μπορείς να επιλέξεις να μείνεις σε έναν από τους πολλούς φιλόξενους ξενώνες της περιοχής.

Περίπου 15 χλμ. δυτικά της Αριδαίας, βρίσκονται οι μεταλλικές πηγές των Λουτρών Πόζαρ με το νερό που αναβλύζει να αγγίζει τους 37ο C. Εκεί θα βρεις εξωτερικές και εσωτερικές πισίνες, καθώς και επιβλητικούς καταρράκτες. Ανάμεσα στους πρόποδες του Βόρα, μέσα σε ένα κατάφυτο τοπίο, οι φυσικοί καταρράκτες είναι εκεί για να σου προσφέρουν μια υπέροχη εμπειρία.

Οι πηγές εντοπίζονται σε υψόμετρο 360-390 μ. και τροφοδοτούνται από το νερό της βροχής, το οποίο, αφού εισχωρήσει στο έδαφος, θερμαίνεται και εμπλουτίζεται με μέταλλα και άλλα συστατικά. Οι θεραπευτικές ιδιότητες του νερού ενδείκνυνται για παθήσεις του αναπνευστικού και του κυκλοφοριακού, ρευματοπάθειες και δερματικές παθήσεις, ενώ η ποσιθεραπεία βοηθάει το συκώτι, τα νεφρά, τη χολή κ.ά.

Για πολλούς πρόκειται για έναν επίγειο παράδεισο, τον οποίο δεν διστάζουν να παρομοιάσουν με τα ελβετικά spa. Η περιοχή είναι οργανωμένη με ξενοδοχεία, εστιατόρια, αποδυτήρια και bars, έτσι ώστε οι λουόμενοι να έχουν όλες τις ανέσεις γύρω τους. Εκτός από τις πηγές, στην ευρύτερη περιοχή αξίζει να επισκεφτείς το φαράγγι των Λουτρών (ιδανική επιλογή για περιπάτους ή ορειβασία), το σπηλαιολογικό πάρκο και τον καταρράκτη Κουνουπίτσας.

 

Λίμνη Κερκίνη

Μαγεύεσαι από την ομορφιά της και σε γοητεύει η αρχοντιά της. Ένα μέρος μοναδικό, που είναι ιδανικό για φυσιολάτρες και όχι μόνο. Βρίσκεται λίγο πιο μακριά από τις υπόλοιπες εμπειρίες που σου προτείνουμε, και όμως, το μαγευτικό σκηνικό που θα συναντήσεις κάνει κάθε λεπτό της διαδρομής σου να αξίζει τον κόπο.

Σε απόσταση 40 χλμ. από την πόλη των Σερρών και περίπου 100 χλμ. από τη Θεσσαλονίκη (1 ώρα και 30 λεπτά οδήγηση) συναντάμε ένα από τα πιο όμορφα μέρη της Ελλάδας. Σχηματισμένη το 1932 με φράγμα που δημιουργήθηκε στον ποταμό Στρυμόνα, αποτελεί προστατευμένο υδροβιότοπο, που αναλόγως την εποχή μεταβάλλεται μεταξύ 54.250-72.110 στρεμμάτων.

Αυτό που εντυπωσιάζει τους επισκέπτες της, εκτός από τη μαγική εικόνα της υδάτινης αγκαλιάς της, δεν είναι άλλα από την παραποτάμια βλάστηση, τα νούφαρα και την πληθώρα ψαριών.

Η Λίμνη Κερκίνη ανήκει και αυτή στα σημαντικά ευρωπαϊκά οικοσυστήματα, όπως το Δέλτα του Αξιού, και -σύμφωνα με τη Σύμβαση Ραμσάρ- είναι προστατευόμενος υδροβιότοπος. Την ίδια στιγμή προσφέρει εντυπωσιακά μεγάλο αριθμό υπαίθριων δραστηριοτήτων άθλησης και περιπέτειας, όπως πεζοπορίες, ιππασία, 4Χ4, ποδηλασία, κανό, βόλτες με βάρκα, και πολλές άλλες, ενώ εδώ θα εκπλαγείς από τα άγρια είδη ζωής που θα συναντήσεις: 320 είδη πτηνών, νεροβούβαλους, φλαμίνγκο και πελεκάνους.

Το πιο κοντινό χωριό στη λίμνη είναι τα Άνω Πορόια, ένα από τα πιο γραφικά του νομού. Χτισμένο στους πρόποδες του όρους Μπέλες, εντοπίζεται βορειοδυτικά της λίμνης και προσφέρει πανοραμική θέα σε αυτήν. Αφιέρωσέ του λίγο χρόνο και παρατήρησε τη μακεδονίτικη αρχιτεκτονική των κτιρίων του, κάνε τη βόλτα σου στην πλατεία και δοκίμασε τοπικές γεύσεις (από τις επιβεβλημένες επιλογές το κρέας νεροβούβαλου).

Συμβουλή μας, μη φύγεις αν δεν έχεις επισκεφθεί κάποιο από τα μαγαζιά του χωριού, για να αγοράσεις τοπικά προϊόντα, όπως χειροποίητα ζυμαρικά φτιαγμένα από βουβαλίσιο γάλα.

 

Σπήλαιο Γρεβενών

Χτισμένο στους πρόποδες του όρους Σταυρός, το γραφικό Σπήλαιο θεωρείται ένας από τους παλαιότερους οικισμούς της Δυτικής Μακεδονίας. Κρυμμένο στην καρδιά του φαραγγιού της Πορτίτσας και χτισμένο εξ ολοκλήρου από πέτρα, το χωριό βρίσκεται στο τέρμα μιας φαντασμαγορικής διαδρομής κάτω από γιγάντιους σχηματισμούς από γρανίτη.

Την άγρια ομορφιά του την καταλαβαίνει κανείς από τη διαδρομή ακόμα, αφού στα τελευταία χιλιόμετρα προς το χωριό ανεβαίνει στενός δρόμος (σε ορισμένα σημεία δεν περνούν δυο αυτοκίνητα μαζί) σκεπασμένος στα δεξιά με τους θεόρατους όγκους του βουνού και αριστερά ένα απόκοσμο τόπια με τους καθέτους γκρεμούς να δεσπόζουν.

Εκεί, στα νότια του χωρίου βρίσκεται ένα από τα ομορφότερα φαράγγια της Ελλάδας, το φαράγγι της Πορτίτσας με το ομώνυμο γεφύρι στην είσοδο του. Αν και χάριν ευκολίας συνηθίζουμε να λέμε ότι το ποτάμι που διαρρέει το φαράγγι είναι ο Βενέτικος, για να είμαστε γεωγραφικά σωστοί το ποτάμι που είναι υπεύθυνο για αυτό το θαύμα της φύσης είναι ο Περιβολιώτικος ποταμός που μετά το φαράγγι συνδέεται με τον Σμιξιώτικο ποταμό ή Βελονιά, σχηματίζοντας το Βενέτικο τον μεγαλύτερο παραπόταμο του Αλιάκμονα.

Η διάσχιση του φαραγγιού την άνοιξη ή και νωρίς το φθινόπωρο γίνεται με καγιάκ, ενώ το καλοκαίρι, αποτελεί και μία ξεχωριστή εμπειρία για πεζοπόρους. Η ευρύτερη περιοχή καλύπτεται από δάσος με μαύρη πεύκη, δρύες, αγριομηλιές, αγριαχλαδιές, γκορτσιά, ελάτη, σφένδαμο, σκλήθρο, ιτιές, λεύκη, ίταμο.

Οι λιγοστοί μόνιμοι κάτοικοι του Σπηλαίου ασχολούνται κυρίως με την κτηνοτροφία και την καλλιέργεια της γης. Τα φασόλια, η κατσικίσια φέτα αλλά και το τσίπουρο αποτελούν τα πιο χαρακτηριστικά προϊόντα του χωριού.

 

Σταυρός

Ο Σταυρός απέχει 78 χιλιόμετρα από τη Θεσσαλονίκη, πράγμα που σημαίνει ότι θα φτάσεις πολύ εύκολα οδικώς, ακόμα κι αν στοχεύεις απλά σε μια ημερήσια εκδρομή –υπολόγισε ότι θα σου πάρει περίπου 1 ώρα. Για όσους δεν διαθέτουν δικό τους όχημα, επίσης, υπάρχουν δρομολόγια του ΚΤΕΛ Θεσσαλονίκης που εκτελούν τη διαδρομή.

Πρόκειται για μια κωμόπολη με σταθερή αύξηση πληθυσμού, που ισορροπεί ανάμεσα στις παραδοσιακές ασχολίες (υλοτομία, αλιεία, ανθρακοποιΐα) και στην τουριστική ανάπτυξη των τελευταίων δεκαετιών, που αποτελεί, πλέον, βασικό πυλώνα της οικονομικής δραστηριότητας των κατοίκων.

Ο κεντρικός πεζόδρομος είναι σημείο συνάντησης για όλους, καθώς και «κύτταρο» της κοινωνικής ζωής, οι παραλίες κερδίζουν πάντα τη γνωστή Γαλάζια Σημαία της Ευρωπαϊκής Ένωσης, ενώ εξακολουθεί να υπάρχει και άφθονο πράσινο, με τα δέντρα να φτάνουν σχεδόν μέχρι την ακτή: το ιδιαίτερο πλατανόδασος που στέκει δίπλα στη θάλασσα, ειδικά, εντυπωσιάζει σταθερά όσους έρχονται εδώ για πρώτη φορά. Το δάσος αυτό τροφοδοτείται από τα τρεχούμενα νερά της περιοχής, αφού στα βόρεια του Σταυρού (εκτός του νυν σχεδίου πόλης) ρέει ο ποταμός Ρήχειος, ο οποίος έχει ενταχθεί και στη σύμβαση Ραμσάρ για τους Υγροβιότοπους Διεθνούς Σημασίας.

Η σταθερή τουριστική ανάπτυξη του Σταυρού και η περαιτέρω ανάδειξή του σε δημοφιλή καλοκαιρινό προορισμό τόσο για τους Θεσσαλονικείς (και τους Βορειοελλαδίτες, γενικότερα), όσο και για τους κατοίκους των Βαλκανίων και της ανατολικής Ευρώπης (Τσεχία, κυρίως), έχει συντελέσει στην ανάπτυξη υποδομών κάθε είδους. Ερχόμενος εδώ, λοιπόν, θα βρεις μια μεγάλη γκάμα επιλογών, για κάθε προτίμηση ή μπάτζετ.

Στον Σταυρό πολλές είναι και οι επιλογές για καφέ, ποτό και φαγητό, οι οποίες, όπως και σε πολλά παραλιακά μέρη της χώρας μας, τείνουν να συγχέονται, ειδικά εφόσον μιλάμε για τα εποχιακά beach bar που λειτουργούν κοντά ή δίπλα στη θάλασσα. Αν δεν θέλεις να γευματίσεις στα beach bars ή στα ρεστοράν των ξενοδοχείων, υπάρχει αφθονία από εστιατόρια και γραφικά ταβερνάκια στα οποία  θα δοκιμάσεις από κρέατα και φρέσκο ψαράκι, μέχρι χειροποίητη πίτσα και αυθεντική πάστα ναπολιτάνικης φιλοσοφίας.

 

Σταυρούπολη Ξάνθης

Η θέα προς τους μαιανδρισμούς του ποταμού. Τα Στενά του Νέστου. Η Σταυρούπολη και τα μικρά χωριουδάκια στις όχθες του. Οι βαρκάδες, τα δάση, οι υδροβιότοποι και το δέλτα. Κάθε γωνιά του Νέστου κρύβει και μια πανέμορφη έκπληξη για τους εξερευνητές του θρακιώτικου ποταμού.

Σε απόσταση 20 χιλιομέτρων από την Ξάνθη βρίσκεται η Χώρα των αρχαίων Διών, η Σταυρούπολη. Έχει αυτό το όνομα από το 1920 και αποτελεί το μεγαλύτερο και σημαντικότερο Νεστοχώρι της Ξάνθης. Για να φτάσετε εκεί θα διασχίσετε την Κρύα Βρύση, το Λυκοδρόμιο και θα θαυμάσετε την φυσική ομορφιά τους. Παρθένο δάσος και δέντρα που βρίσκονται εκεί 200 χρόνια, φυσικές πηγές, παιδικές χαρές, παραδοσιακοί φούρνοι.

Ο «φιδογυριστός» δρόμος που οδηγεί εκεί, θα σας γεμίσει με «πράσινες» εικόνες, γεμάτες με πηγές, παρθένα δάση και πέτρινα γεφύρια. Ανεβαίνοντας τον λιθόχτιστο δρόμο που οδηγεί στην κεντρική πλατεία, θα έχετε την ευκαιρία να θαυμάσετε τα παλιά σπίτια, με το ιδιαίτερο αρχιτεκτονικό ενδιαφέρον, που διακρίνονται για τα σαχνισιά τους (κλειστά μπαλκόνια που στηρίζονται σε καμπυλωτά δοκάρια), με νεοκλασικές επιρροές.

Κέντρο καλλιέργειας καπνού και μέχρι τη δεκαετία του ’60 , διατηρεί έντονα τα σημάδια της οικονομικής ευημερίας του παρελθόντος, στην πολεοδόμηση και στα κτίσματα της. Μια βόλτα στα σοκάκια που περιβάλλουν το επιβλητικό Δημαρχείο, δικαιολογεί απόλυτα το χαρακτηρισμό του Παραδοσιακού Οικισμού που έχει δοθεί στο χωριό.

Η εικόνα των λιθόχτιστων στενών, με τα γραφικά κτίρια και τους ξενώνες, γυρνάει το χρόνο πίσω, προκαλώντας μια γλυκιά μελαγχολία. Όσοι από εσάς αναζητάτε μια πιο άμεση επαφή με την φύση, επιβιβαστείτε σε ένα τζιπάκι και οργώστε το δήμο. Πάρτε το δρόμο που οδηγεί στο Καρυόφυτο και συνεχίστε προς το Δάσος της Χαϊντούς, η τον καταρράκτη Λειβαδίτη.

Ξεκινήστε από την Σταυρούπολη, εξερευνώντας το φιλόξενο χωριό, και επιχειρήστε την φαντασμαγορική κατάβαση ως τους Τοξότες, μέσα από φαντασμαγορικά τοπία, πλάι σε παγωμένα νερά και εντυπωσιακά φράγματα. Εκεί που τα νερά του Νέστου συναντούν τη θάλασσα, το δέλτα του ποταμού φιλοξενεί υγρά λιβάδια, καλαμιώνες, νεροβούβαλους και ερωδιούς, που φωλιάζουν κοντά στο δάσος Κοτζά-Ορμάν – θα το προσεγγίσετε μέσω του (δύσκολου) δρόμου που περνά από το Δασοχώρι και το Εράσμιο.

Κοντά στα ελληνοβουλγαρικά σύνορα, βόρεια της Σταυρούπολης, απλώνεται ένα παραμυθένιο δάσος, το δάσος του Ερύμανθου – ή της Χαϊντούς, όπως είναι πιο γνωστό. Περισσότερα από 3.000 είδη σπάνιων φυτών της βόρειας Ευρώπης ρίχνουν εδώ τη σκιά τους, χάρη στους παγετώνες που παρέσυραν ως τα βουνά της Θράκης τους σπόρους αυτού που αποκαλείται και το «μοναδικό φινλανδικό δάσος της χώρας». Αυτό είναι και ένα από τα τελευταία φυσικά περιβάλλοντα του Κόκκινου Ελαφιού, του πιο μεγαλόσωμου φυτοφάγου θηλαστικού που ζει στην Ελλάδα και απολαμβάνει τις οξιές, τις σημύδες, τους άγριους κρίνους και τα πεύκα της Ροδόπης.

 

Νεστόριο

Το Νεστόριο, στο νομό Καστοριάς βρίσκεται μόλις 25 χιλιόμετρα μακριά από την πόλη της Καστοριάς και είναι ιδιαίτερα γνωστό για το ετήσιο μουσικό Φεστιβάλ που διοργανώνεται εκεί, River party, κάθε καλοκαίρι. Χωρίζεται σε Άνω Νεστόριο και Κάτω Νεστόριο. Το Κάτω Νεστόριο φτάνει μέχρι τον ποταμό Αλιάκμονα.

Βρίσκεται σε μια πλαγιά του Γράμμου, σε υψόμετρο 890 μέτρα κι έχει, δεν έχει πληθυσμό 1000 κατοίκους, οι οποίοι ασχολούνται κυρίως με τη γεωργία. Η οργιώδης φύση, η απόλυτη η ηρεμία και η χαλάρωση που σου προσφέρει το μέρος, είναι μοναδική! Σ’ ένα μαγευτικό τοπίο με λόφους και πυκνή βλάστηση, σε υψόμετρο 931 μέτρα (πάνω πλατεία), είναι το κέντρο μιας ευρύτερης περιοχής από τα νεολιθικά χρόνια, σύμφωνα με τα αρχαιολογικά ευρήματα έως και σήμερα.

Σύμφωνα με την μυθολογία, ο Νέστορας και Ορέστης, γιοι του Βασιλιά Αγαμέμνονα, κατέφυγαν στην περιοχή μας από τον φόβο των αντιποίνων, ύστερα από την δολοφονία της μητέρας τους Κλυταιμήστρα, από τον Ορέστη. Εδώ στους πρόποδες του Γράμμου, ο Νέστορας ίδρυσε το Νεστόριο και ο Ορέστης λίγο μακρύτερα το Άργος Ορεστικό.

Η πανέμορφη φύση που το περιβάλλει, η ζεστή φιλοξενία των ανθρώπων, τα παραδοσιακά χωριά με τα πέτρινα σπίτια και τα λιθόστρωτα καλντερίμια και ο ποταμός Αλιάκμονας ανταμείβουν όσους αναζητούν αυθεντικές εμπειρίες στη χειμωνιάτικη φύση.

Η Αγία Άννα χτισμένη σε ένα πανέμορφο δάσος, σε υψόμετρο 1500 μέτρων προσφέρεται για μια κοντινή βόλτα και αποτελεί το πέρασμα για το Βυζαντινό μοναστήρι της Τσούκας, μνημείο ξεχωριστό, χτισμένο σε σημείο εξαιρετικής φυσικής ομορφιάς, πλάι σε καταρράκτες ενός παραπόταμου του Αλιάκμονα.

Στην περιοχή του Νεστορίου, ο Δεύτερος Παγκόσμιος πόλεμος, χτύπησε την πόρτα της Ελλάδας, τα ξημερώματα της 28ης Οκτωβρίου. Εδώ με την κατάρρευση του μετώπου, πολλοί ηρωικοί μαχητές, παρέδωσαν τα όπλα τους για να φυλαχτούν από τους Νεστορίτες. Εδώ, πρωτοξεκίνησε η Εθνική Αντίσταση, όπου μαζικά οι Νεστορίτες οργανώθηκαν και κατά την διάρκεια της κατοχής, έγινε κέντρο του αγώνα, εναντίον των κατακτητών, με αποτέλεσμα τα αντίποινα των Γερμανών για την ηρωική αυτή στάση, ήταν εξοντωτικά. Δύο φορές στο 1943 πυρπόλησαν το Νεστόριο και οδήγησαν δεκάδες κατοίκους στο αποσπάσματα Εξακόσια ογδόντα σπίτια έγιναν στάχτη. Η καταστροφή ήταν ολοκληρωτική.

Στο Νεστόριο, οι χίλιοι μόνιμοι κάτοικοι, κράτησαν ζωντανό τον τόπο τους, αντιμετώπισαν στωικά, την όποια αδιαφορία της πολιτείας και σήμερα, ίσως χαίρονται τις καλύτερες μέρες, εξαργυρώνοντας το φυσικό πλούτο, αναπτύσσοντας μεθοδικά και υποδειγματικά, τον εναλλακτικό τουρισμό.

Έχει όσα χρειάζονται, σπάνια φυσική ομορφιά, απέραντα δάση, γάργαρα νερά, ορεινές λίμνες, επιβλητικά φαράγγια, βυζαντινά μοναστήρια, θολωτά γεφύρια, παλιά πετρόχτιστα χωριά, σπουδαία γαστρονομική παράδοση και μια σπάνια παράδοση φιλοξενίας. Έχει όμως τεχνογνωσία και υποδομές, για αθλήματα βουνού. Έχει και κάτι μοναδικό το River Party. Στις όχθες του Αλιάκμονα μια πολιτιστική μουσική εκδήλωση, που έκανε γνωστή την περιοχή σε όλη την Ελλάδα. Σήμερα, το Νεστόριο είναι και πάλι ζωντανό και αισιόδοξο.

Και για όσους δίνουν βαρύτητα και στους γαστρονομικούς πειρασμούς κάθε περιοχής, αυτοί που γνωρίζουν τονίζουν πως Δυτική Μακεδονία και εξαιρετικό φαγητό είναι έννοιες ταυτόσημες. Πιάτα που ξεχωρίζουν και δεν πρέπει να στερήσετε από τον εαυτό σας είναι μεταξύ άλλων: γίδα στη γάστρα, ξινός τραχανάς, χοιρινό με πράσο, τουρσί λάχανο, πιπεριά και μελιτζάνα γεμιστή και σαγανάκι με «Μπάτζο» ένα ιδιαίτερο, αλμυρό, τοπικό τυρί που συνοδεύει ιδανικά το εκλεκτό τσίπουρο.