Μην περιμένεις θαύματα αποκλειστικά και μόνο με διατροφή και γυμναστήριο κάθε άνοιξη! Το μυστικό στο σουλούπι και την εμφάνιση είναι στην αλλαγή τρόπου ζωής. Ένας επαγγελματίας γυμναστής και personal trainer από τη Θεσσαλονίκη, ο Ευθύμης Ποντίκης μιλάει στο biscotto.gr για τα οφέλη που μπορεί να αποκομίσει κάποιος από την άσκηση και την επίδρασή της τόσο στην υγεία, όσο και στην ψυχολογία μας.

Ποιες είναι οι προκλήσεις που αντιμετωπίζει ένας γυμναστής στην Ελλάδα σήμερα, πόσο υποτιμημένο μπορεί να είναι το πτυχίο ενός αποφοίτου των Τμημάτων Φυσικής Αγωγής και ποια τα δομικά προβλήματα αυτού του κλάδου; Ποια η επίδραση των social media στην εικόνα του σώματος μας; Ποιος είναι ο ρόλος των συμπληρωμάτων, αλλά και των αναβολικών ουσιών; Υπάρχουν μέρη, στα οποία μπορούμε να γυμναστούμε μέσα στην πόλη; Ποια είναι η «χρυσή συνταγή» προκειμένου να επιλέξουμε τον κατάλληλο γυμναστή και τελικά, η γυμναστική μπορεί να είναι κουλ;

«No pain, no gain»

Αν υπήρχε ποτέ ένας μύθος για να ξεχάσεις αυτό το νέο έτος, ας είναι αυτός. Δεν πρέπει να φτάνεις τον εαυτό σου στα άκρα σε κάθε προπόνηση, μόνο και μόνο επειδή πιστεύεις ότι είναι απαραίτητο να δεις αποτελέσματα. Εάν ακολουθήσεις μια τέτοια νοοτροπία, πιθανότατα θα τραυματιστείς και θα αναγκαστείς να τα παρατήσεις. Πάνω απ’ όλα, είναι σημαντικό να ακούς το σώμα σου, να το φροντίζεις και να διασφαλίζεις την ανάρρωση που χρειάζεσαι.

Η μακροζωία είναι ένας από τους μεγαλύτερους πόθους του ανθρώπου παραδοσιακά. Μπορεί το προσδόκιμο ζωής να έχει αυξηθεί τις τελευταίες δεκαετίες (σύμφωνα με τα στοιχεία του Παγκόσμιου Οργανισμού Υγείας), ωστόσο ο σύγχρονος τρόπος διαβίωσης – ο οποίος περιλαμβάνει αρκετή καθιστική ζωή και κακή διατροφή, του έχει προκαλέσει διάφορα προβλήματα υγείας. Κι ένας από τους τρόπους, λοιπόν, για να εξασφαλίσουμε πως θα παραμείνουμε σε αυτόν τον πλανήτη για πολλά χρόνια ακόμη είναι να γυμναζόμαστε.

Είτε περιλαμβάνει ένα γρήγορο περπάτημα στη γειτονιά, είτε ένα πιο εντατικό πρόγραμμα, η φυσική άσκηση είναι ένα διάλειμμα του μυαλού και του σώματος από την καθημερινότητα. Ωστόσο, οι περισσότεροι και περισσότερες από εμάς, μόλις έρχεται η άνοιξη, μπαίνουμε σε ένα αυτόματο πρόγραμμα ξεκινώντας δίαιτα και γυμναστική. Αυτό που μας ενδιαφέρει κυρίως είναι η εικόνα μας για την εξόρμηση στις παραλίες και ξεχνάμε τα ευεργετικά οφέλη της γυμναστικής. Η άγνοια μας – ή ακόμη καλύτερα, η ημιμάθεια μας γύρω από την άσκηση, η επιρροή των social media και το συνεχές κυνήγι για το «τέλειο σώμα» και την «τέλεια εικόνα», οι μύθοι και μεγάλες υποσχέσεις που επικρατούν στον χώρο του fitness, είναι μερικοί μονάχα από τους λόγους που για πολλούς η γυμναστική φαντάζει «τρομακτική».

Τι γίνεται, όμως, όταν η Πολιτεία εθελοτυφλεί ή δημιουργεί εμπόδια για την ορθή τέλεση του παραπάνω λειτουργήματος; Τα προβλήματα που προκύπτουν στον κόσμο του ευ ζην είναι διαχρονικά και πλέον απαιτείται η συντονισμένη αντιμετώπισή τους τόσο από την πλευρά των καθηγητών Φυσικής Αγωγής, των γυμναστών και των προπονητών, όσο και από την πλευρά του ελληνικού κράτους.

Ποιες προκλήσεις έχεις αντιμετωπίσει στο παρελθόν ή συνεχίζεις να αντιμετωπίζεις έως τώρα στη δουλειά σου; Πόσο δύσκολο είναι για έναν γυμναστή να κάνει τη δουλειά του ως personal trainer στην Ελλάδα του σήμερα;

Το επάγγελμα του γυμναστή στην Ελλάδα είναι υποτιμημένο σε όλους τους κλάδους του αθλητισμού και του fitness. Δεν είναι τυχαίο ότι στον ιδιωτικό τομέα δεν είναι λίγοι οι γυμναστές/στριες που δουλεύουν για ευτελή ποσά. Στον δημόσιο τομέα, είναι ελάχιστοι αναλογικά με τις ανάγκες που υπάρχουν και δουλεύουν με σχεδόν μηδενικό εξοπλισμό, παλιές μπάλες ή λίγα στρώματα. Επίσης, οι περισσότεροι από εμάς αναγκαζόμαστε να κάνουμε και δεύτερη δουλειά για να βιοποριστούμε.

Αν θα άλλαζα κάτι, αυτό θα γινόταν στη βάση, δηλαδή στα σχολεία. Γυμναστική από το νηπιαγωγείο, περισσότερος εξοπλισμός στα σχολεία και περισσότερες ώρες γυμναστικής σε όλες τις βαθμίδες της εκπαίδευσης, ώστε στις επόμενες γενιές να έχουν τον αθλητισμό και το fitness ως κομμάτι της καθημερινότητας τους. Αναφορικά με τους ενήλικες, θα ήθελα ιδανικά το κράτος να έκανε περισσότερες προσπάθειες να δώσει στο μέσο Έλληνα να καταλάβει την αναγκαιότητα του να γυμνάζεται για να είναι πιο υγιής. Όσον αφορά τη σχολή του ΤΕΦΑΑ, ιδανικά θα ήθελα η ύλη της σχολής να είναι πιο κοντά στις ανάγκες της αγοράς εργασίας.

Θεωρείς πως υπάρχει κόσμος που τείνει να συνδέει τον καλό γυμναστή με την εικόνα του και το «τέλειο σώμα» ή τις «άπιαστες επιδόσεις»; Ποια τα αποτελέσματα αυτής της πεποίθησης;

Εννοείται πως ένας γυμναστής/στρια πρέπει να μπορεί να εφαρμόσει και στον εαυτό του το μεγαλύτερο μέρος του ασκησιολόγιου που βάζει στους ασκούμενους του, αυτό βέβαια δε σημαίνει ότι θα πρέπει να έχει και σώμα υπεραθλητή. Ο γυμναστής/στρια είναι εκπαιδευτής/τρια, δεν είναι αναγκαστικά αθλητής. Είναι εκεί για να σε καθοδηγήσει να φτάσεις στους στόχους σου, όχι για να προβάλει τον εαυτό του και να δείχνει το «καλογυμνασμένο» σώμα του.

Με την άνοδο των social media βλέπουμε όλο και συχνότερα να ξεπηδούν άτομα, τα οποία προσδιορίζονται ως instructors, fitness coaches, fitness influencers κτλ χωρίς ωστόσο να διαθέτουν κάποια εκπαίδευση. Πιστεύεις ότι το γεγονός αυτό ενέχει κινδύνους και είναι μία πρόκληση για τους επαγγελματίες της φυσικής αγωγής; Πώς σας επηρεάζει επαγγελματικά;

Η αλήθεια είναι πως επαγγελματικά μας επηρεάζει σε αρκετά μεγάλο βαθμό. Αν και υπάρχουν παραδείγματα influecers που δίνουν σωστές πληροφορίες, δεν είναι λίγοι αυτοί που μπορεί να φανούν το λιγότερο επικίνδυνοι, χρησιμοποιώντας τσιτάτα όπως no pain no gain, summer body κτλ, τα οποία προφανώς και δεν πρέπει να έχουν σαν αποδέκτη το ευρύ κοινό, αλλά παρ’ όλα αυτά συμβαίνει ακριβώς το αντίθετο. Δημιουργείται, έτσι, στον μέσο ασκούμενο/η μία λανθασμένη εντύπωση αναφορικά με τους στόχους που θα έπρεπε να έχει, δηλαδή την υγεία και τη μακροζωία. Όπως είπα και νωρίτερα, η γυμναστική δεν είναι ένα σπριντ προς το summer body μέσω του οποίου θα πρέπει να υποφέρεις για να έχεις το τέλειο αποτέλεσμα και να αποκτήσεις σώμα αρχαιοελληνικού αγάλματος, αλλά ένας μαραθώνιος που έχει να κάνει πρωτίστως με την υγεία και πρέπει ιδανικά, να κρατήσει για όλη μας τη ζωή.

Αυτό το κυνήγι της τέλειας εικόνας είναι ένα από τα «αρνητικά» αποτελέσματα της ενασχόλησής μας με τα social media; Σχετίζεται με την χρήση παράνομων ουσιών και σκευασμάτων τόσο από επαγγελματίες, όσο και από ασκούμενους που ψάχνουν εύκολα και γρήγορα αποτελέσματα; 

Άτομα με ελάχιστες γνώσεις εμφανίζονται συχνά ως experts και δημιουργούν στους χρήστες των social media τεράστιες προσδοκίες και ακόμη μεγαλύτερες ανασφάλειες σχετικά με το σώμα του. Μη γελιόμαστε, ο μέσος χρήστης δεν μπορεί – και είναι λογικό – να καταλάβει ότι τα σώματα που βλέπουμε στα social media είναι τις περισσότερες των περιπτώσεων αποτέλεσμα (εκτός από σκληρής δουλειάς, η οποία είναι όντως αξιοθαύμαστη), genetics, χρήσης αναβολικών ουσιών, πλαστικών επεμβάσεων, σωστού φωτισμού, φίλτρων και πολλών άλλων που δε γνωρίζω ούτε ο ίδιος, γιατί από επιλογή δεν είμαι αρκετά ενεργός στα social media και δεν τα χρησιμοποιώ προκειμένου να προωθήσω τη δουλειά μου αποκλειστικά μέσω αυτών.

Ο κλάδος μας φυσικά επηρεάζεται από το γεγονός αυτό, καθώς ο κόσμος που μας προσεγγίζει θέτει συχνά ως στόχο την απόκτηση ενός σώματος που εκ φύσεως δε γίνεται να αποκτήσει. Τα social media μας έχουν δώσει την εντύπωση ότι μπορούμε να αλλάξουμε τη φύση, δυστυχώς όμως αυτό δε γίνεται.

Ποιοι κίνδυνοι ελλοχεύουν για την υγεία από την χρήση αναβολικών; Πόσο επιβλαβής μπορεί, τελικά, να φανεί η υπερβολή στη γυμναστική και η μέγιστη καταπόνηση του σώματος; 

Κάποτε η χρήση των αναβολικών αφορούσε αθλητές υψηλού επιπέδου ή τον κύκλο του bodybuilding. Πλέον, έχουμε φτάσει σε ένα σημείο όπου τα αναβολικά – ειδικά στις εφηβικές ηλικίες και στους νέους – τείνουν να θεωρούνται έως και «μαγκιά». Όχι, με συγχωρείτε, αλλά δεν μπορώ να δεχτώ ότι ουσίες που θα έπρεπε να θεωρούνται – γιατί απλούστατα, είναι – καταστροφικές μακροπρόθεσμα για τη σωματική και πνευματική μας υγεία, μπορεί η χρήση τους να θεωρηθεί… μαγκιά.

Σε όλα πρέπει να υπάρχει ένα μετρό, γιατί εάν καταπονούμε καθημερινά το σώμα μας σε ακραίο βαθμό, αυτό στην πορεία δεν μπορεί να επανακάμψει. Αντί, λοιπόν, να γινόμαστε πιο δυνατοί, πιο ευλύγιστοι, με περισσότερη αντοχή, με λιγότερους τραυματισμούς – πιο υγιείς για να μην μακρηγορώ – καταλήγουμε μόνο να καταπονούμαστε. Η γυμναστική θέλει συνέπεια και συνέχεια, όχι υπερβολές. Τρεις με τέσσερις φορές την εβδομάδα κινητικής δραστηριότητας – γυμναστικής για το μέσο ασκούμενο είναι αρκετές για να γίνει μια πολύ καλύτερη version του εαυτού του.

Πώς νιώθεις κάθε φορά που επιτυγχάνονται οι στόχοι ενός ασκούμενου σου;

Δεν υπάρχει καλύτερο συναίσθημα από αυτό. Νιώθεις γεμάτος, νιώθεις ότι άλλαξες την καθημερινότητα ενός ανθρώπου, πως έκανες τη δουλειά σου σωστά. Παραδείγματα περιπτώσεων ατόμων που συνεργαστήκαμε και επιτύχαμε τους στόχους μας υπάρχουν πολλά, όπως μεγάλη απώλεια βάρους, μεγάλη αύξηση της μυικότητας. Αυτές οι περιπτώσεις, όμως, που θυμάμαι κυρίως είναι τα άτομα που βοήθησα να ξεπεράσουν σοβαρούς τραυματισμούς ή χρόνιους πόνους και άτομα που πλέον καθίστανται λειτουργικά.

Η άσκηση κάθε είδους, πέρα από τα οφέλη που προσφέρει στην υγεία και την καλή κατάσταση του σώματος, ήταν μια διέξοδος μέσα στην καραντίνα, ένας λόγος για να βγεις από το σπίτι και να αθληθείς με ασφάλεια, τηρώντας τις αποστάσεις και τα μέτρα προστασίας. Για πολύ κόσμο η άθληση σε δημόσιους χώρους έγινε μια συνήθεια που ήρθε για να μείνει. Υπάρχουν χώροι ή πάρκα στη Θεσσαλονίκη, όπου μπορούμε να γυμναστούμε;

Το θετικό είναι πως στην πόλη μας έχουμε πάρα πολλούς χώρους άθλησης, ωστόσο η ποιότητα τους διαφέρει από χώρο σε χώρο. Διαθέτουμε όλων των ειδών γυμναστήρια είτε ιδιωτικά, είτε δημοτικά και για όλα τα γούστα, έχουμε πάρα πολλά personal studios που παρέχονται εξαιρετικές υπηρεσίες, ιδιωτικά γήπεδα ποδοσφαίρου που μπορεί κάποιος να πάει με την παρέα του και να παίξει 5×5 και τέλος, έχουμε και δημόσιους υπαίθριους χώρους – πάρκα εκγύμνασης. Εάν είχα ένα «παράπονο», θα αφορούσε την τελευταία κατηγορία. Για τους λάτρεις των αθλημάτων υπάρχουν πολλά γήπεδα μπάσκετ ή/και δημοτικά γήπεδα που μπορεί για παράδειγμα, να πάει για τρέξιμο. Το κακό με αυτούς τους χώρους είναι ότι στις περισσότερες των περιπτώσεων είναι απαρχαιωμένοι και σε πολύ κακή κατάσταση, παρατημένοι από το ίδιο το κράτος και έχουν υπάρξει και περιπτώσεις που κάποιοι από αυτούς γίνονται μέχρι και εστίες μικροεγκληματικότητας, αφού πέσει ο ήλιος.

Εκτός των γηπέδων, εννοείται πως υπάρχουν υπαίθρια γυμναστήρια με όργανα υδραυλικής αντίστασης – είτε μονόζυγα, δίζυγα, όπως αυτά στο πάρκο του Ξαρχάκου δίπλα στη ΧΑΝΘ, στη Νέα Ελβετία, στο πάρκο του Γαλαξία, πάνω από το γήπεδο του ΠΑΟΚ, στην παραλία προς το Μέγαρο Μουσικής, στον Εύοσμο και αλλού.

Το κακό με τους περισσότερους από αυτούς τους χώρους είναι, όμως, ότι χρησιμοποιούνται περισσότερο ως παιδικές χαρές, παρά ως χώροι άσκησης. Καταλήγουμε, λοιπόν, ότι είτε σαν κράτος, είτε σαν πολίτες πρέπει να σεβόμαστε τους υπαίθριους χώρους άσκησης και να σεβόμαστε τους συμπολίτες μας που από επιλογή ή από ανάγκη ασκούνται σε αυτούς.

Ποιοι είναι οι μελλοντικοί σου στόχοι;

Ο βασικότερος μελλοντικός μου στόχος είναι να συνεχίσω να εκπαιδεύομαι πάνω στον κλάδο μου, ώστε να βρίσκομαι σε θέση να συνεχίσω να προσφέρω τις καλύτερες και ακόμη πιο σύγχρονες υπηρεσίες στους ασκούμενους μου. Άλλος ένας βασικός στόχος είναι να αποκτήσω το δικό μου χώρο, για να μπορούν να έρχονται οι ασκούμενοι μου εκεί και να έχουν ακόμα καλύτερα αποτελέσματα, αφού τόσο ο χώρος, όσο και ο εξοπλισμός μας «λύνουν τα χέρια» και μας δίνουν τη δυνατότητα να επεκτείνουμε το ασκησιολόγιο μας και να προσφέρουμε ένα ακόμα καλύτερο αποτέλεσμα στους ανθρώπους που προπονούμε.

info:

E-mail: [email protected]

Instagram